|
(İlgili esaslar “ Ortaöğretim Kurumları Sınıf Geçme ve Sınav
Yönetmeliği” nde belirtilmiştir.)
Öğrenci
Başarısının Tesbiti :
Öğrencinin başarısı, öğretim programı esas alınarak dersin
özelliğine göre yazılı, sözlü ve uygulamalı sınav, ödev ve
projeler ile işletmelerde beceri eğitimi, ders içi ve ders
dışı eğitim – öğretim faaliyetleri değerlendirilerek tespit
edilir. Öğretmen, söz konusu faaliyetlerle öğrencinin
programlarda amaçlanan bilgi ve becerileri kazanıp
kazanmadığını sürekli olarak kontrol ederek değerlendirir
(SGSY:17).
Not
Düzeni:
Öğretmenler, sınav sorularını düzenlerken, öğretim
programlarında belirtilen özel ve genel amaçları varsa
hedeflenen becerileri, açıklamaları ve konuları esas alır.
Sınav,
ödev ve projeler ile uygulamalar, 100 tam puan üzerinden
değerlendirilir. Değerlendirme sonuçları, öğretmen not
defteri ile not çizelgelerine puan olarak yazılır.
Puanların
not değeri ve derecesi aşağıdaki gibidir
Puan
Not Derece
85-100
5 Pekiyi
70-84
4 İyi
55-69
3 Orta
45-54
2 Geçer
—————————————————————
25-44
1 Geçmez
0-24
0 Etkisiz
Dönem
puanı, yıl sonu puanı, yıl sonu başarı puanı ve mezuniyet
(diploma) puanı 100 üzerinden; dönem notu, yıl sonu notu ve
yıl sonu başarı notu da 5’lik not sistemine göre Yönetmelik
hükümlerince belirlenir. 5’lik not sisteminde başarı dört,
başarısızlık iki notla değerlendirilir.(SGSY:16)
Yazılı ve Uygulamalı Sınavlar
Derslerin
özelliğine göre bir dönemde yapılacak yazılı ve uygulamalı
sınavlarla ilgili olarak aşağıdaki esaslara uyulur;
a)
Yazılı sınavlar, haftalık ders saati sayısı bir veya iki saat
olan dersler için ikiden az, üç ve daha fazla olan dersler
için ise üçten az olamaz.
b)
Zorunlu hâller dışında yazılı sınav süresi bir ders saatini
aşamaz.
c)
Klasik türde yapılan yazılı sınavlarda en az beş soruya yer
verilir. Çoktan seçmeli, eşleştirmeli, kısa cevaplı, açık
uçlu, doğru/yanlış tamamlamalı ve benzeri sınav türlerinde
ise soru sayısının çok, soruların kısa cevaplı olması
esastır.
d)
Soruların; konulara göre dağılımı yapılırken ağırlık, bir
önceki sınavdan sonra işlenen konulara verilmek suretiyle
geriye doğru azalan bir oranda ve işlenen konulardan
seçilmesi esastır.
e)
Sınavlardan önce sorularla birlikte cevap anahtarı da
hazırlanır ve sınav kâğıtlarıyla birlikte saklanır. Cevap
anahtarında her soruya verilecek puan, ayrıntılı olarak
belirtilir. Sınav soruları imkânlar ölçüsünde çoğaltılarak
öğrencilere dağıtılır.
f)
Resim, Müzik, Beden Eğitimi dersleri ile uygulamalı
nitelikteki diğer derslerin sınavları, her dönemde üç
defadan az olmamak üzere ve dersin özelliğine göre yazılı,
sözlü ve uygulamalı olarak veya bunlardan yalnızca biriyle
yapılabilir. Sınavların şekli, sayısı ile uygulamalı
sınavların süresi, zümre öğretmenler kurulunda belirlenir.
g)
Yazılı ve uygulamalı sınavların zamanı, en az bir hafta
önceden öğrencilere duyurulur.
ğ) Bir
sınıfta bir günde uygulanacak yazılı ve uygulamalı
sınavların sayısının ikiyi geçmemesi esastır. Ancak okul
yönetimince uygun görülen zorunlu hâllerde bir günde üç
sınav da yapılabilir. Tek oturumda yapılan ortak sınavlarda
bu sınırlama dikkate alınmaz.
h)
Yazılı ve uygulamalı sınavlar ile ödev ve projelerin
zamanlarının belirlenmesinde sınıf rehber öğretmeni, aynı
sınıfta ders okutan öğretmenler arasında iş birliği
yapılmasını sağlar. Bu iş birliğinin esasları okul müdürünce
düzenlenir. (SGSY:18)
Yazılı Sınav Sonuçlarının Değerlendirilmesi
· Ölçme sonuçları, eğitim-öğretimin amaçlarına ne ölçüde
ulaşıldığını tespit etmek, özellikle işlenen konuların
hangilerinde öğrencilerin başarılı olduklarını belirlemek,
başarısız olunan konularda ne gibi tedbirlerin alınması
gerektiğini ortaya çıkarmak amacı ile de kullanılır.
· Öğretmen, başarı oranı düşük olduğunda nedenlerini
araştırır ve değerlendirir. Buna göre ilgili konuları
yeniden işlemek veya öğrencilere alıştırma çalışmaları
yaptırmak gibi tedbirleri alır.
· Yazılı sınav sonunda, öğrenci mevcudunun çoğunluğu
başarısız olmuşsa öğretmen, başarısız öğrenciler için bir
sınav daha yapabilir. Bu sınava isteyen başarılı öğrenciler
de katılabilir. Bu sınavlarda, öğrencinin aldığı en yüksek
puan geçerli sayılır
(SGSY:19)
Sınavlara Katılmayanlar
· Sınavlara katılmayan, ödev veya projesini zamanında
teslim etmeyen öğrenci; özrünü, özrün başlangıcından
itibaren 7 iş günü içinde bildirmek ve özrün bitimini
izleyen 7 iş günü içinde de belgelendirerek okul yönetimine
vermek zorundadır. Ancak kaza, ölüm, doğal afet, yangın,
uzun süreli tedavi gerektiren hastalık, göz altına alınma ve
tutuklanma gibi durumlarda bu süre okul yönetimince
belirlenir.
· Özrü okul yönetimince kabul
edilen öğrencinin durumu ders öğretmenine yazılı olarak
bildirilir. Bu öğrenci, ders öğretmeninin belirleyeceği bir
zamanda ve önceden duyurularak sınava alınır, ödev veya
projesi kabul edilir. Bu sınav, sınıfta diğer öğrencilerle
ders işlenirken yapılabileceği gibi ders dışında da
yapılabilir.
Özürsüz olarak sınavlara katılmayan, ödev veya projesini
zamanında teslim etmeyen ve sınavlarda kopya çeken öğrenciye
sıfır (0) puan verilir ve durum, okul yönetimine yazılı
olarak bildirilir. (SGSY:22)
Sınav Sonuçlarının Duyurulması
· Öğretmenler, sınav, ödev ve projelerin sonuçlarını
öğrencilere bildirir ve yapılan başlıca ortak hataları
sınıfta açıklar.
· Yazılı sınav, uygulama ve ödev sonuçları, yazılı
sınavın yapıldığı tarihe veya ödevin, uygulamanın yahut
projenin teslimi tarihine göre en geç 15 gün içinde
öğrenciye duyurulur.
· Öğrencinin duyuru tarihinden itibaren 7 iş günü içinde
istemesi hâlinde sınav kâğıdı, ders öğretmeni tarafından
öğrenci ile birlikte bir defa daha incelenir ve
değerlendirilir
(SGSY:23).
Ortak Sınavlar
· Bir
okulda aynı programı uygulayan öğretmenlerin ortak
değerlendirme yapabil-melerine imkân vermek üzere her dönemde
yazılı sınavların en az biri birlikte düzenlenir.
· Ortak sınavlar, zümre öğretmenler kurulunca
belirlenecek tarihlerde o dersi okutan zümre öğretmenlerince
ortak sorular ve cevap anahtarları hazırlanarak yapılır.
· Aynı
okul türlerinde uygulanan aynı ders programları için, eğitim
bölgesinde eğitim bölgesi müdürler kurulu tarafından,
il/ilçelerde ise il/ilçe millî eğitim müdürü tarafından
eğitim-öğretim işlerinden sorumlu millî eğitim müdür
yardımcısı/şube müdürü başkanlığında iki orta öğretim kurumu
müdüründen oluşturulan komisyonca ortak sınavlar
yaptırılabilir. Bu sınavlar, ilgili okullarla iş birliği
yapılarak komisyonun koordinatörlüğünde düzenlenir. Sınav
soruları, yeterli sayıda branş öğretmeninden oluşturulan
komisyonca hazırlanır. Farklı derslerden tek oturumda
yapılan sınavda da her dersin soruları, 100 tam puan
üzerinden ayrı ayrı değerlendirilir. Okulca yapılan ortak
sınavlarda öğrencilerin aldığı puanlar, o dersin dönem puanı
ortalamasına katılır. Eğitim bölgesi ve il/ilçe çapında
yapılan sınavlarda alınan puanlar ise o dersin dönem puanı ortalamasına katılmaz.
· Öğretmen tarafından verilen puanlarla okul, bölge,
il/ilçe çapında yapılan sınavlarda alınan puanlar arasında
dikkat çekici ve anlamlı bir farklılık varsa ilgili yönetim
birimlerince gerekli tedbirler alınır. Böylece, okullar
arası aynı programı izleyen öğrencilerin düzeyleri
arasındaki farklılıkları ortaya çıkarmak ve öğretmenlere
değerlendirmeleri hakkında karşılaştırma yapma imkânı
sağlanır.
· Ölçme ve değerlendirme ile ilgili problemler, bu
amaçla gerekli görülen zamanlarda toplanan eğitim bölgesi
müdürler kurulu ile eğitim bölgesi zümre başkanları
kurulunda ve zümre öğretmenler kurulunda görüşülerek ortak
çözüm yolları bulunur.
· Gerektiğinde bu sınavlar Bakanlıkça da yapılabilir.
· Ortak sınavlar, cumartesi ve pazar günleri ile çalışma
saatleri dışında da yapılabilir.
(SGSY:20)
Sözlü Sınavlar:
Bir dönemde
öğrencilere her dersten en az bir sözlü sınav puanının
verilmesi esastır. Haftalık ders saatine ve dersin
özelliğine göre; ders saati sayısı üç ve daha fazla olan
dersler için üçten, bir ve iki saat olan dersler için ikiden
fazla sözlü puanı verilemez. Zümre Öğretmenler Kurulunda
sözlü sınav sayısı belirlenir. Sözlü puanı, öğrencilerin
sosyal etkinliklerdeki çalışmaları, derse hazırlıkları, ders
içindeki etkinlikleri ve dersle ilgili araştırma ve proje
çalışmaları değerlendirilerek verilir. Sözlü puanı verilen
öğrenciye sonuç anında bildirilir. Sözlü sınav için başlı
başına bir ders saati ayrılmaz.(SGSY:21)
Ödevler
:
Konu ile ilgili esaslar 2300,2348’e ek ve 2428 sayılı
Tebliğler Dergilerinde yayımlanmıştır.
Buna göre:
Ödevin
amacı,
ödev,
aşağıdaki amaçları gerçekleştirmek maksadıyla yaptırılır:
·
Ödevi
özenle yapma ve zamanında teslim etme alışkanlığı
kazandırmak.
·
Plân yapma
bilgi ve becerisi geliştirmek.
·
Gerekli
bilgi, araç, gereç veya malzemeyi toplayabilmek ve bunları
amacına uy-gun olarak kullanabilmek.
·
Ödevin,
çeşitli kişi ve eserlerden faydalanmakla birlikte öğrencinin
kendisini ge-liştirmek maksadıyla bizzat yapması gereken bir
görev olduğu şuurunu kazandırmak.
·
Ödev
yapılırken yararlanılan kaynakları, kendisinden bilgi alınan
kişileri belirleme alışkanlığı kazandırmak.
·
İletişim
kurabilme, kaynaklardan faydalanabilme, alet yapabilme ve
kullanabilme yeteneği geliştirmek.
·
Ödevde
varılan sonuçların, kullanılan kaynak ve yöntemlere bağlı
olduğunu fark ettirmek.
·
Konulara,
değişik açılardan bakabilme, danışabilme, tartışabilme ve
soru sora-bilme davranışları kazandırmak.
·
Birlikte
çalışma davranışı kazandırmak.
·
Düşünce
gücünü geliştirmek.
·
Bilmediğini
araştırıp bulmaktan ve öğrenmekten zevk almayı sağlamak .
·
Gözlem,
deney ve yeni buluşlara yönelik çalışmalar yapmaktan zevk
almayı sağ-lamak
(Mad:8).
Ödevin
önemi,
.
Ödev, eğitim ve öğretim sürecinde yer alan faaliyetlerden
biri olup öğrencilerin kendi kendilerine veya grup halinde
severek yapmaları onlarda çalışma ve başarma istek ve
heyecanı yaratması bakımından önem taşır.
. Her öğrenci bulunduğu sınıfta belirlenecek bir konuda ders
yılı boyunca bir ödev hazırlamak zorundadır.
Ancak, öğrencinin istemesi ve öğretmenin de uygun görmesi halinde birden
fazla dersten de ödev yapabilir.
. Ders yılı başında yapılan zümre öğretmenleri toplantısında
öğrencilere verilecek çeşitli ödev konuları belirlenir.
.
Ödev konularının tespitinde öğrencilerin ihtiyaçları,
yetenekleri, okul, aile ve çevre imkânları göz önünde
bulundurulur. Ayrıca, konunun açık ve anlaşılır olması,
yanlış yorumlara yol açmaması, ders programlarına uygun
olması gibi hususlar da dikkate alınır (Mad:9-11).
Ödev
verilişi:
.
Öğrenciler, ders yılı başlangıcını takip eden ikinci ayın
ilk yarısı içinde hangi dersten ödev yapmak istediklerini
yazılı olarak sınıf öğretmenine bildirirler. Öğrencilerden,
bu yazılı bildirimlerinde, biri Türkçe veya Edebiyat dersi
olmak üzere tercih sırasına göre beş ders adını yazmaları
istenir.
. Yazılı istekler, sınıf öğretmeni tarafından süresi içinde
toplanır.
Bu istekler; ilgili müdür
yardımcısının başkanlığında toplanacak sınıf öğretmenler
kurulunda, tercih sırası da dikkate alınmak suretiyle
değerlendirilir ve hangi öğrencinin, hangi dersten ödev
yapacağı hususu tespit edilir.
Bu toplantıda her dersin öğretmenine, imkân ölçüsünde,
dengeli sayıda öğrenci verilecek şekilde düzenleme yapılır.
. Her
öğrencinin hangi dersten ödev yapacağı hususu sınıf
öğretmeni tarafından öğrencilere duyurulur. Bu duyurudan
sonra ilgili ders öğretmenleri öğrencilerle ödev konularının
belirlenmesi için ilk görüşmeleri yaparlar. Bu görüşmeler
derslerin başladığı tarihten itibaren en geç sekizinci
hafta sonunda tamamlanır.
(Mad:12)
Ödevlerin
Yapılışı:
. Ödevlerin yapılmasında uygulanacak yöntemler ile ödevde
aranacak nitelikler ve ödevin hangi yönlerden
değerlendirileceği, öğretmen tarafından öğrencilere önceden
duyurulur .
. Hazırlanan ödevler,
ders kesimine en geç iki
ay kala öğrencilerden toplanır
ve değerlendirilir
(Mad:13-14)
Değerlendirme:
.
Her
öğrenciye ayrı konularda ödev verilmesi esastır.
Öğrencilere, gerektiğinde grup ödevi de verilebilir. Bu
durumda grubu oluşturan öğrenciler arasındaki iş bölümü,
ödevi veren öğretmenin rehberliğinde öğrenciler tarafından
yapılır. Gruplar en az üç, en çok beş öğrenciden meydana
gelir. Grup ödevleri, her öğrencinin katılımı dikkate
alınarak değerlendirilir, her öğrenciye ayrı ayrı not
verilir
(Mad:15).
.
Ödevlerin 15 sayfadan fazla olmamasına özen gösterilir.
Ödevlerin mürekkeple ve el yazısı ile yazılması esastır.
Ancak, özelliği olan derslerde daktilo veya kurşun kalemle
de yazılabilir (Mad:17).
.
Ödevler notla değerlendirilir, öğrencilere dağıtılır ve
yapılan düzeltmelerin görülmesi sağlanır.
Denetlemeye yetkili kimseler tarafından istenildiğinde
gösterilebilmesi için, notla değerlendirilmiş olan ödevlerin
ders yılı sonuna kadar saklanması öğrencilerden istenir.
(Mad:19-20).
Bir
okuldan başka bir okula birinci kanaat döneminde nakleden
öğrenci;
. Ödev konusunu, ayrıldığı okulda almış ise; gittiği okulda
ilgili ders öğretmeni, bu konudaki çalışmalarına devam
etmesini isteyebileceği gibi, öğrenciye yeni bir ödev konusu
da verebilir.
. Öğrenci, ikinci kanaat döneminde nakletmiş ise; ödev konusu
ve bu konu ile ilgili çalışmalarını gösterir bir yazıyı
ilgili ders öğretmeninden alıp tasdiknamesi ile birlikte
yeni kayıt olduğu okulun idaresine verir. Okul idaresi
öğrencinin aynı konudaki çalışmasına devam etmesi için
ilgili ders öğretmenini, yoksa yakın branş öğretmenini
görevlendirir
(Mad:27).
| 
